(Trả lời phỏng vấn Báo Giáo dục và Thời đại của PGS.TS.Bùi Văn Quân - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Ngoại ngữ và Công nghệ Hà Nội)

PV: Thưa PGS.TS. Bùi Văn Quân, ông có thể giới thiệu khái quát về các lĩnh vực đào tạo của FTC và cách Nhà trường tư vấn để người học hiểu rõ đặc thù của mô hình 30% lý thuyết - 70% thực hành ngay từ đầu?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: Trường Cao đẳng Ngoại ngữ và Công nghệ Hà Nội hiện đào tạo 4 nhóm ngành, nghề: Ngoại ngữ; Công nghệ – Kỹ thuật; Du lịch – Dịch vụ; Kinh tế – Thương mại, với nhiều ngành gắn với nhu cầu nhân lực như Tiếng Trung Quốc, Tiếng Hàn Quốc, Công nghệ kỹ thuật ô tô, Vi mạch bán dẫn, Quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành, Thương mại điện tử, Công nghệ thông tin, Logistics...

Với chúng tôi, tư vấn tuyển sinh phải bắt đầu từ nghề nghiệp, không chỉ từ ngành học. Người học cần biết học gì, làm gì, làm việc ở đâu và cần năng lực gì.

Đây cũng là tinh thần đào tạo của FTC: trang bị nền tảng đủ rộng, năng lực đủ vững để người học chủ động lựa chọn và thích ứng.

Với mô hình 30% lý thuyết – 70% thực hành, chúng tôi nói rõ ngay từ đầu: học phải đi đôi với làm, kiến thức phải gắn với năng lực nghề nghiệp.

PV: Với mô hình dành phần lớn thời lượng cho thực hành tại doanh nghiệp, Nhà trường có thay đổi gì trong tuyển sinh, tư vấn và sàng lọc người học so với phương thức đào tạo truyền thống?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: FTC không đặt thêm rào cản đầu vào, mà đổi cách tư vấn để người học tự lựa chọn phù hợp.

Với mô hình tăng cường thực hành, người học cần hiểu trước yêu cầu của nghề về tác phong, kỷ luật, môi trường làm việc và trách nhiệm. Vì vậy, “sàng lọc” ở FTC bắt đầu từ tư vấn hướng nghiệp: hiểu nghề trước khi chọn ngành, hiểu yêu cầu trước khi vào doanh nghiệp.

Đây cũng là cách FTC hiện thực hóa triết lý “Tiên phong – Sáng tạo – Hội nhập”: chủ động đổi mới đào tạo, đưa kiến thức vào thực tiễn và hình thành năng lực thích ứng cho người học.

PV: Khi lựa chọn doanh nghiệp đối tác, FTC đặt ra những tiêu chí nào? Nhà trường làm thế nào để tránh tình trạng doanh nghiệp có quy mô lớn nhưng không thực sự có nguồn lực dành cho đào tạo sinh viên?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: Chúng tôi không lấy quy mô làm tiêu chí quyết định. Doanh nghiệp lớn chưa chắc là môi trường đào tạo tốt.

FTC đánh giá mức độ phù hợp với chương trình đào tạo, từ công nghệ, thiết bị, quy trình, vị trí việc làm đến năng lực hướng dẫn, điều kiện an toàn và khả năng tiếp nhận sinh viên. Câu hỏi quan trọng là: Sinh viên đến doanh nghiệp sẽ học gì, làm gì và ai hướng dẫn?

Vì vậy, doanh nghiệp không chỉ tiếp nhận sinh viên mà phải tham gia hình thành năng lực nghề nghiệp cho người học.

Năm 2026, FTC hợp tác với 10 đơn vị theo các mô hình phối hợp tuyển sinh, hợp tác doanh nghiệp và liên kết đào tạo. Ở một số chương trình, sinh viên học tại doanh nghiệp từ 50% đến 100% thời gian, với các chính sách hỗ trợ học phí, hỗ trợ trong quá trình học và thu nhập theo thỏa thuận.

PV: Quy trình khảo sát, thẩm định và ký kết hợp tác với doanh nghiệp được thực hiện như thế nào? Nhà trường có cơ chế đánh giá lại doanh nghiệp đối tác định kỳ hay không? Đồng thời, FTC làm gì để tránh khoảng cách giữa kiến thức tại trường và công việc thực tế?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: Hợp tác với doanh nghiệp tại FTC được vận hành theo chu trình khảo sát – thẩm định – ký kết – triển khai – đánh giá – cải tiến. Trước khi hợp tác, Nhà trường đối chiếu nhu cầu nhân lực, vị trí việc làm, công nghệ, nội dung thực hành, điều kiện tiếp nhận và năng lực hướng dẫn của doanh nghiệp.

Chúng tôi đặc biệt chú trọng thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn. Không thể chờ sinh viên vào doanh nghiệp mới phát hiện khoảng cách; yêu cầu của doanh nghiệp phải được đưa vào chương trình đào tạo từ trước.

Vì vậy, công nghệ, quy trình và vị trí việc làm thực tế là căn cứ để FTC tổ chức thực hành, cập nhật chương trình và chuẩn bị cho sinh viên trước khi bước vào doanh nghiệp.

Doanh nghiệp không chỉ tiếp nhận sản phẩm đào tạo; yêu cầu của doanh nghiệp phải quay trở lại tác động vào quá trình đào tạo.

PV: Sinh viên cần hoàn thành những yêu cầu nào trước khi được đưa vào môi trường sản xuất thực tế? Nhà trường và doanh nghiệp phân công trách nhiệm ra sao để sinh viên không bị “thả nổi”?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: Trước khi vào doanh nghiệp, sinh viên phải được chuẩn bị kiến thức, kỹ năng, tác phong, kỷ luật và an toàn nghề nghiệp, đồng thời biết rõ nhiệm vụ, vị trí, người hướng dẫn và tiêu chí đánh giá.

FTC xác định rõ trách nhiệm của Nhà trường – Doanh nghiệp – Sinh viên: Nhà trường quản lý, phối hợp và bảo đảm chất lượng; doanh nghiệp bố trí môi trường, nhiệm vụ, người hướng dẫn; sinh viên chủ động học tập, thực hiện nhiệm vụ và tuân thủ quy định. Hợp đồng đào tạo 3 bên không chỉ là thủ tục, mà phải trở thành cam kết trách nhiệm về quá trình và chất lượng đào tạo.

Mục tiêu cuối cùng là hình thành ở người học những giá trị FTC hướng tới: Lối sống đẹp – Học vấn rộng – Chuyên môn sâu – Kỹ năng cao – Thành đạt sớm.

PV: Từ thực tế khung pháp lý và hợp đồng đào tạo 3 bên tại FTC, ông gợi mở những giải pháp nào để nâng cao mối quan hệ Nhà trường – Doanh nghiệp – Sinh viên và chất lượng đào tạo?

PGS.TS. Bùi Văn Quân: Trước hết, cần thay đổi cách nhìn: doanh nghiệp không chỉ là nơi tiếp nhận sinh viên, mà phải là chủ thể tham gia đào tạo.

Muốn vậy, cần tăng tiếng nói của doanh nghiệp trong chương trình đào tạo, cụ thể hóa trách nhiệm trong hợp đồng 3 bên và thiết lập cơ chế phản hồi hai chiều để Nhà trường, doanh nghiệp cùng cải tiến chất lượng. Đồng thời, Nhà trường cũng phải đánh giá doanh nghiệp với tư cách là môi trường đào tạo.

Quan trọng hơn, cần chuyển từ “hợp tác để có nơi thực tập” sang “hợp tác để cùng tạo ra chất lượng”. Đây là một phần trong Chiến lược phát triển FTC giai đoạn 2026–2030, định hướng đến năm 2035, hướng tới mục tiêu được công nhận là trường cao đẳng chất lượng cao chậm nhất vào năm 2030.

Với FTC, đào tạo không tách rời thực tiễn: nền tảng đủ rộng để hiểu, chuyên môn đủ sâu để làm, năng lực đủ linh hoạt để thích ứng, sáng tạo và hội nhập. Đó cũng là cách Nhà trường hiện thực hóa triết lý “Tiên phong – Sáng tạo – Hội nhập”.

PV: Trân trọng cảm ơn ông đã trả lời phỏng vấn! Kính chúc Ông sức khỏe, chúc FTC liên tục phát triển!